۱ سپتامبر ۲۰۲۶ - مطالعۀ اخیر محققان در دانشگاه فنلاند شرقی، سه الگوی متمایز «شاخص توده بدنی (BMI)» را در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ شناسایی کرد. در طول دوره پیگیری دهساله، این الگوهای تغییرات BMIبا تفاوتهای قابلتوجهی در زمینه بیماریهای همراه، داروهای مصرفی و میزان استفاده از خدمات درمانی مرتبط بودند.
این مطالعه شامل ۳۵۳۹ بزرگسال ساکن «کارلیای شمالی» در فنلاند بود که بین سالهای ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۴ تشخیص دیابت نوع ۲ دریافت کرده بودند. دادههای این پژوهش بر اساس پروندههای الکترونیک سلامت استخراج شد تا تغییرات BMIدر طول ده سال پس از تشخیص بیماری بررسی شود.
محققان سه الگوی متمایز BMI را شناسایی کردند. از میان افراد مبتلا به دیابت نوع ۲، ۷۷.۷ درصد دارای الگوی «ثبات BMI»، ۱۴.۶ درصد دارای الگوی «افزایش BMI» و ۷.۷ درصد دارای الگوی «کاهش BMI» بودند. در گروه با الگوی افزایشی، BMIدر طول دوره پیگیری بهطور پیوسته بالا رفت؛ در حالی که در گروه با الگوی کاهشی، BMIدر ابتدا بالا بود اما در طول دوره پیگیری کاهش یافته و به سطحی نزدیک به افراد دارای الگوی ثابت رسید.
افزایش BMIبا خوشهای از بیماریهای همراه مرتبط بود
در طول دوره پیگیری، افرادی که الگوی BMIافزایشی داشتند، بیش از سایر گروهها دچار بیماریهای مزمن کلیوی و مجاری ادراری، اختلالات خواب، آپنه خواب و بیماریهای مزمن تنفسی شدند. مصرف داروهای دیابت که به مدیریت وزن کمک میکنند نیز در طول دوره پیگیری، بهویژه در افراد با الگوی BMIافزایشی، رایجتر شد.
پروفسور سوی کویونن، نویسنده اول این مطالعه و استاد دانشگاه فنلاند شرقی، گفت: «یافتههای مطالعۀ ما نشان میدهد که افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ یک گروه همگن (یکدست) نیستند. بر اساس الگوهای BMI، میتوان افرادی را شناسایی کرد که ممکن است ریسک بالاتری برای ابتلا به بیماریهای همراه داشته و به مراقبت بیشتری نیاز داشته باشند.»
کاهش وزن همیشه به معنای سلامت بهتر نیست
افراد با الگوی BMIکاهشی در این جهت با سایر گروهها متفاوت بودند که میزان استفاده آنها از خدمات درمانی و نرخ مرگومیر در آنها بالاتر بود. این افراد همچنین شیوع بالاتری از اختلالات حافظه، بیماریهای قلبی-عروقی و ریوی نسبت به سایر گروهها داشتند. کاهش وزن ممکن است ناشی از عوامل متعددی باشد؛ این کاهش میتواند بازتابی از مدیریت موفق وزن باشد، اما ممکن است با بیماریها، پیری و ضعف جسمانی نیز مرتبط باشد. به گفته محققان، دادههای مبتنی بر ثبت بیماریها اجازه نمیداد دلایل کاهش وزن با اطمینان کافی مشخص شود. پروفسور کویونن، افزود: «تغییرات وزن باید بهعنوان بخشی از وضعیت کلی بیمار در نظر گرفته شود. بهویژه در بیماران مسن و کسانی که دارای بیماریهای متعدد هستند، ارزیابی دقیق علل زمینهای تغییرات وزن بسیار مهم است.»
تغییرات وزن باید بخشی از مراقبت جامع دیابت در نظر گرفته شود
این یافتهها بر اهمیت پایش طولانیمدت در دیابت نوع ۲ تأکید میکنند. الگوهای مختلف BMIبا بیماریهای همراه، استفاده از داروهای دیابت و استفاده از خدمات مراقبتهای بهداشتی مرتبط بودند. این یافتهها همچنین بر اهمیت مدیریت وزن بهعنوان بخشی از مراقبت جامع دیابت نوع ۲، در کنار سایر روشهای درمانی تأکید دارند. به گفتۀ محققان، این نتایج میتواند از توسعه مسیرهای مراقبتی فردیسازیشده و برنامهریزی برای مدیریت طولانیمدت دیابت نوع ۲ حمایت کند.
منبع:
https://www.news-medical.net/news/20260901/Study-identifies-three-distinct-BMI-trajectories-among-people-with-type-2-diabetes.aspx